Ege Üniversitesi Araştırmacıları Bitlis’te Keşfetti Yeni Bitki Türüne “Porçanı” Adı Verildi

Ege Üniversitesi ile Bitlis Eren Üniversitesi araştırmacılarının ortak çalışmaları sonucunda Bitlis’in Tatvan ilçesindeki İncekaya Kalderası’nda bilim dünyası için yeni bir çan çiçeği türü keşfedildi. “Campanula porensis” adı verilen ve Türkçe ismi “Porçanı” olarak önerilen türün sınırlı yayılış alanına sahip olduğu belirtilirken, uzmanlar iklim değişikliği ve kuraklığın gelecekte önemli riskler oluşturabileceğine dikkat çekti.

Haziran 9, 2026 - 08:44
Ege Üniversitesi Araştırmacıları Bitlis’te Keşfetti Yeni Bitki Türüne “Porçanı” Adı Verildi

Türkiye'nin zengin bitki çeşitliliğine yeni bir tür daha eklendi. Ege Üniversitesi ile Bitlis Eren Üniversitesi araştırmacılarının yürüttüğü çalışmalar sonucunda Bitlis’in Tatvan ilçesinde bulunan İncekaya (Por) Kalderası’nda daha önce bilim dünyası tarafından tanımlanmamış yeni bir çan çiçeği türü keşfedildi. Bilimsel adı “Campanula porensis” olan tür için Türkçe isim olarak “Porçanı” önerildi.

Ege Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Musa Alcı, yeni türün bilim dünyasına kazandırılmasında görev alan Ege Üniversitesi Botanik Bahçesi ve Herbaryum Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Yıldırım ile araştırma ekibini tebrik ederek başarılarının devamını diledi.

Arazi Çalışmalarında Fark Edildi

Yeni tür, Bitlis Eren Üniversitesi araştırmacıları Doç. Dr. İbrahim Demir ve Muhammed H. Ölekli tarafından Bilimsel Araştırma Projesi kapsamında gerçekleştirilen arazi çalışmaları sırasında tespit edildi. Daha sonra Prof. Dr. Hasan Yıldırım tarafından yürütülen ayrıntılı morfolojik ve taksonomik incelemeler sonucunda söz konusu popülasyonun bilim için yeni bir tür olduğu ortaya konuldu.

“Yaklaşık 400-500 Ergin Birey Tespit Edildi”

Yeni tür hakkında bilgi veren Prof. Dr. Hasan Yıldırım, “Porçanı, İncekaya Kalderası içerisinde çökmeler sonucu oluşmuş mağara girişleri ve dik volkanik kaya duvarlarında yaşamaktadır. Tür, yıl boyunca nemini koruyan, güneş ışığının sınırlı ulaştığı gölgeli kaya yüzeylerinde gelişmektedir. Bu özel yaşam alanı, birçok kaya bitkisi için doğal bir sığınak niteliğindedir ve bölgenin biyolojik çeşitlilik açısından önemini ortaya koymaktadır.” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Hasan Yıldırım, “Yapılan arazi çalışmalarında yaklaşık 400–500 ergin birey tespit edilmiş olup türün yayılış alanı oldukça sınırlıdır. Bu nedenle tür, Uluslararası Doğayı Koruma Birliği kriterlerine göre ‘Hassas’ kategorisinde değerlendirilmiştir. Günümüzde doğrudan bir tehdit gözlenmemekle birlikte, türün yalnızca nemli ve gölgeli mikrohabitatlara bağımlı olması nedeniyle iklim değişikliği ve kuraklaşma gelecekte önemli riskler oluşturabilir.” dedi.

“Türkiye Campanula Cinsinin Önemli Merkezlerinden Biri”

Türkiye’nin çan çiçeği türleri açısından önemli bir çeşitlilik merkezi olduğunu belirten Prof. Dr. Hasan Yıldırım, “Yaklaşık 450 türle temsil edilen Campanula cinsinin en önemli çeşitlilik merkezlerinden biri Türkiye'dir. Ülkemizde 140'tan fazla Campanula taksonu bulunmakta ve bunların yaklaşık yarısı endemik olarak bilinmektedir.” açıklamasında bulundu.

Prof. Dr. Hasan Yıldırım, “Porçanı'nın keşfi, Anadolu'nun özellikle dağlık ve ulaşılması güç bölgelerinde hâlen keşfedilmeyi bekleyen yeni türlerin bulunduğunu göstermesi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu keşif, İncekaya Kalderası'nın yalnızca jeolojik değil, aynı zamanda biyolojik çeşitlilik açısından da korunması gereken önemli doğal alanlardan biri olduğunu bir kez daha ortaya koymaktadır.” diye konuştu.

Araştırmacılar, türün tip örneğinin Ege Üniversitesi Botanik Bahçesi ve Herbaryum Araştırma ve Uygulama Merkezi’nde, eş örneklerinin ise Ege Üniversitesi ve Bitlis Eren Üniversitesi Herbaryumu’nda muhafaza edildiğini bildirdi.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI