Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı yüksek yapıların yıkımı için yeni güvenlik kuralları getirdi

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca hazırlanan “Binaların Yıkılması Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik”, 12 Ağustos 2026 tarih ve 33338 sayılı Resmi Gazete’de yayımlandı. Düzenlemeyle yüksek yapıların yıkımına ilişkin özel kurallar belirlenirken yıkım sahalarındaki güvenlik tedbirleri de artırıldı.

Bakanlık, düzenlemeye ilişkin sosyal medya paylaşımında, “Binaların Yıkılması Hakkında Yönetmelik'te yapılan ve yüksek yapıların yıkımına ilişkin özel kurallar getiren, yıkım sahalarında güvenlik tedbirlerini artıran değişiklik Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.” açıklamasında bulundu.

Yönetmeliğe “Yüksek Yapıların Yıkımına İlişkin Özel Kurallar” başlıklı yeni bir bölüm eklendi. Bakanlık, değişiklikle yüksek yapıların emniyetli, kontrollü ve ekonomik şekilde yıkılmasına yönelik teknik ve idari esasların ayrıntılı biçimde tanımlandığını bildirdi.

YÜKSEK YAPILAR İÇİN TEKNİK ESASLAR BELİRLENDİ

Yeni düzenlemeyle yüksek yapıların yıkımına ilişkin özel kurallar ilk kez düzenlendi. Bina yüksekliği 21,50 metreden veya yapı yüksekliği 30,50 metreden fazla olan binalar “yüksek yapı” olarak tanımlandı.

Yönetmelik değişikliğinde yüksek yapılarda kullanılabilecek yıkım tekniklerinin uygulanma koşulları ile uygulanacak yönteme göre hazırlanacak yıkım planlarının kapsamı belirlendi. Makineyle gerçekleştirilecek yıkımlarda izlenecek aşamalar ile patlayıcı kullanılarak gerçekleştirilecek yıkımlardaki hesap ve modelleme esasları da düzenlendi.

Yıkım çalışmalarında görev yapacak uzman personele ilişkin nitelikler de yeniden ele alındı. Böylece yüksek yapıların yıkım sürecinde planlama, teknik uygulama ve uzman personel görevlendirmesine ilişkin esaslar yönetmelik kapsamında ayrıntılandırıldı.

“FENNİ MESUL SINIRI 18,50 METREYE DÜŞÜRÜLDÜ”

Düzenlemenin önemli değişikliklerinden biri fenni mesul görevlendirilmesine ilişkin bina yüksekliği sınırında yapıldı. Fenni mesul görevlendirilmesini gerektiren bina yüksekliği sınırı 21,50 metreden 18,50 metreye indirildi.

Bakanlığın paylaştığı bilgilere göre, “18,50 metrenin altındaki yapılarda da ilgili idare tarafından fenni mesul görevlendirilmesi istenebilecek.” Yapının bulunduğu alanın özellikleri ve çevresel riskler bu değerlendirmede dikkate alınacak.

Yönetmelikle yıkım ruhsatlarının geçerlilik süresine ilişkin de değişiklik yapıldı. Buna göre yıkım ruhsatının geçerlilik süresi, risk durumu veya mücbir sebeplerin bulunması halinde ilgili idarenin uygun görmesi şartıyla 3 aya kadar uzatılabilecek.

PATLAYICILI YIKIM ÖNCESİNDE HESAPLAMA VE MODELLEME YAPILACAK

Patlayıcı kullanılarak gerçekleştirilecek yıkımlar için teknik hesap ve modelleme zorunluluğu getirildi. Yapının yıkılma davranışı ile patlatmanın çevredeki yapılar ve altyapı tesisleri üzerindeki etkileri yıkımdan önce hesaplanacak.

Yıkım senaryoları ve çevresel etkiler teknik hesaplamalar ve modellemelerle ortaya konulacak. Yapının kendi üzerine çökmesi veya belirli bir yöne devrilmesi planlama aşamasında belirlenecek ve hazırlanan çalışma raporlanacak.

Hazırlanan rapor yıkım planına eklenerek ilgili idareye sunulacak. İlgili idarenin uygun bulması halinde yıkım ruhsatı düzenlenecek ve patlayıcı kullanılarak yıkım gerçekleştirilebilecek.

Bakanlık, patlayıcılı yıkımlarda uzman personel şartına da dikkati çekerek çalışmaların alanında uzman kişiler tarafından yürütüleceğini bildirdi.

“METEOROLOJİK KOŞULLAR DİKKATE ALINACAK”

Patlayıcıyla yapılacak yıkımlarda meteorolojik koşullar da uygulama sürecinin bir parçası olacak. Bakanlığın düzenlemeye ilişkin bilgilendirmesinde, “Meteorolojik koşullar dikkate alınacak, patlatma süreci ölçüm sistemleri ve görüntü kayıtlarıyla izlenerek kayıt altına alınacak.” ifadelerine yer verildi.

Bu kapsamda patlatma sırasında meydana gelen etkiler ölçüm sistemleriyle takip edilirken süreç görüntü kayıtlarıyla da belgelenecek.

YIKIM SAHALARINDA GÜVENLİK ÖNLEMLERİ ARTIRILACAK

Yönetmelik değişikliğiyle yıkım sahalarında çalışanların ve çevrenin güvenliğine yönelik tedbirler de genişletildi. Yıkım alanları, yetkisiz kişilerin girişini engelleyecek şekilde kontrol altına alınacak.

Yapının özellikleri, uygulanacak yıkım yöntemi ve çevresel risklere göre ilave güvenlik tedbirleri uygulanacak. Bakanlık, bu kapsamda “Yapının özellikleri, uygulanacak yıkım yöntemine göre perdeleme sistemleri, örtülü yollar, koruma fanları gibi önlemler zorunlu tutuldu.” bilgisini paylaştı.

Düzenlemeyle yıkımı gerçekleştiren kişilerin güvenliğinin yanı sıra çevrede bulunanların ve yapıların korunmasına yönelik tedbirlerin de yıkım sürecinin bir parçası olması öngörüldü.

“YOL GÖSTERİCİ OLACAK”

Bakanlık, yönetmelik değişikliğiyle yüksek yapıların yıkımına ilişkin planlama, projelendirme, uygulama ve denetim süreçlerinde uyulacak kuralların daha açık ve uygulanabilir hale getirilmesinin amaçlandığını bildirdi.

Düzenlemenin proje müellifleri, uygulayıcılar, fenni mesuller ve yıkım ruhsatını düzenleyen idarelerin kontrol görevlileri açısından yol gösterici olması hedefleniyor.

Yüksek yapıların yıkımına ilişkin yeni hükümlerin uygulanmasında sektörün düzenlemelere uyum sağlayabilmesi amacıyla ayrıca yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren bir yıllık geçiş süresi tanındı.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI